ความหมาย
บิตคอยน์ฮาล์ฟวิ่งคือเหตุการณ์ที่กำหนดไว้ในโปรโตคอล ซึ่งลดจำนวนบิตคอยน์ใหม่ที่จ่ายให้นักขุดต่อบล็อกลงครึ่งหนึ่ง เกิดขึ้นทุก 210,000 บล็อก หรือประมาณทุก 4 ปี
หลักการทำงาน
นักขุดที่เพิ่มบล็อกลงในบล็อกเชนของบิตคอยน์จะได้รับรางวัลบล็อก (block reward) ซึ่งมี 2 ส่วน คือ รางวัลเหรียญใหม่ (block subsidy) ซึ่งเป็นบิตคอยน์ที่สร้างขึ้นใหม่ และค่าธรรมเนียมธุรกรรมที่ผู้ใช้จ่าย โปรโตคอลลดเฉพาะรางวัลเหรียญใหม่ลงครึ่งหนึ่งทุก 210,000 บล็อก เริ่มต้นที่ 50 BTC ต่อบล็อก และลดลงครึ่งหนึ่งทุกครั้ง: 50 → 25 → 12.5 → 6.25 → 3.125 BTC ไปเรื่อย ๆ จนรางวัลเหรียญใหม่น้อยเกินกว่าจะแบ่งต่อได้ ส่วนค่าธรรมเนียมธุรกรรมไม่ได้ถูกลดลงครึ่งหนึ่ง
โดยเฉลี่ยจะมีการขุดพบบล็อกใหม่ประมาณทุก 10 นาที การขุดให้ครบ 210,000 บล็อกจึงใช้เวลาราว 4 ปี วันที่แน่นอนของฮาล์ฟวิ่งไม่สามารถรู้ล่วงหน้าได้ ต้องประมาณจากความสูงของบล็อก (block height) ปัจจุบันและอัตราการผลิตบล็อกในช่วงหลัง และค่าประมาณจะเลื่อนไปเมื่ออัตรานั้นเปลี่ยน ฮาล์ฟวิ่งแต่ละครั้งทำให้การสร้างเหรียญใหม่ช้าลง อุปทานทั้งหมดจึงเข้าใกล้เพดาน 21,000,000 เหรียญช้าลงเรื่อย ๆ
ฮาล์ฟวิ่งลดปริมาณเหรียญใหม่ที่ไหลเข้าสู่ตลาด และลดรายได้ของนักขุดจากรางวัลเหรียญใหม่ ซึ่งอาจทำให้นักขุดที่มีประสิทธิภาพต่ำต้องหยุดขุด พฤติกรรมของราคาในช่วงฮาล์ฟวิ่งที่ผ่านมาถูกพูดถึงอย่างกว้างขวาง แต่ฮาล์ฟวิ่งเกิดขึ้นมาเพียงไม่กี่ครั้ง และมีปัจจัยอื่นที่ขับเคลื่อนตลาดในช่วงเดียวกัน รูปแบบในอดีตจึงไม่ได้รับประกันผลลัพธ์ในอนาคต
ตัวอย่าง (ตัวเลขสมมติ)
สมมติว่ารางวัลเหรียญใหม่อยู่ที่ 3.125 BTC บล็อกใช้เวลาเฉลี่ย 10 นาที และแต่ละบล็อกมีค่าธรรมเนียมธุรกรรมอีก 0.25 BTC
จำนวนบล็อกต่อวัน ≈ 24 × 60 ÷ 10 = 144 เหรียญที่ออกใหม่จึง ≈ 144 × 3.125 = 450 BTC ต่อวัน และหลังฮาล์ฟวิ่งครั้งถัดไปจะเหลือ 144 × 1.5625 = 225 BTC
รายได้ของนักขุดต่อบล็อกลดลงจาก 3.125 + 0.25 = 3.375 BTC เหลือ 1.5625 + 0.25 = 1.8125 BTC
คิดเป็นการลดลง (3.375 − 1.8125) ÷ 3.375 ≈ 46.3% ไม่ใช่ 50% เพราะค่าธรรมเนียมธุรกรรมไม่ได้ถูกลดลงครึ่งหนึ่ง
ฮาล์ฟวิ่งลดการออกเหรียญใหม่ลงครึ่งหนึ่งพอดี แต่ลดรายได้ของนักขุดต่อบล็อกน้อยกว่านั้นเมื่อมีค่าธรรมเนียม
ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย
- ถือว่าวันฮาล์ฟวิ่งที่คาดการณ์ไว้เป็นวันที่ตายตัว ทั้งที่ขึ้นอยู่กับความเร็วในการขุดพบบล็อกจริง
- เข้าใจว่าฮาล์ฟวิ่งลดค่าธรรมเนียมธุรกรรมหรือรายได้รวมของนักขุดลงครึ่งหนึ่งพอดีด้วย
- คาดหวังว่าการเคลื่อนไหวของราคาหลังฮาล์ฟวิ่งครั้งก่อน ๆ จะเกิดซ้ำหลังครั้งถัดไป
เครื่องคำนวณที่เกี่ยวข้อง
อภิธานศัพท์นี้จัดทำขึ้นเพื่อการศึกษาเท่านั้น ไม่ใช่คำแนะนำการลงทุน ตัวเลขในตัวอย่างเป็นตัวเลขสมมติ