Định nghĩa
Chia tách cổ phiếu làm tăng số lượng cổ phiếu của công ty bằng cách chia mỗi cổ phiếu hiện có thành nhiều cổ phiếu, làm giảm giá mỗi cổ phiếu theo cùng tỷ lệ mà không thay đổi tổng giá trị của công ty.
Cách hoạt động
Trong đợt chia tách 1 thành 4, mỗi cổ phiếu trở thành 4 cổ phiếu, và giá mỗi cổ phiếu giảm còn khoảng một phần tư, nên tổng giá trị của mỗi khoản nắm giữ vẫn như cũ. Vốn hóa thị trường của công ty và tỷ lệ sở hữu của mỗi cổ đông không thay đổi. Các công ty thường chia tách sau một thời gian dài giá tăng để hạ giá của một cổ phiếu.
Gộp cổ phiếu (reverse split) diễn ra theo chiều ngược lại: trong đợt gộp 10 thành 1, cứ 10 cổ phiếu trở thành 1 cổ phiếu với giá cao gấp khoảng 10 lần. Các công ty đôi khi dùng cách này để nâng một mức giá cổ phiếu rất thấp, chẳng hạn để đáp ứng quy định về giá tối thiểu của sàn giao dịch. Phần cổ phiếu lẻ còn dư có thể được trả bằng tiền mặt, tùy theo công ty và công ty môi giới.
Sau khi chia tách, các chỉ số tính trên mỗi cổ phiếu được điều chỉnh để vẫn so sánh được. EPS, cổ tức mỗi cổ phiếu và giá lịch sử trên biểu đồ được chia cho tỷ lệ chia tách, trong khi các tỷ số như P/E và tỷ suất cổ tức không đổi. Tự thân việc chia tách không làm thay đổi lợi nhuận, tài sản hay giá trị của công ty.
Ví dụ (số liệu giả định)
Giả sử bạn sở hữu 50 cổ phiếu công ty X ở giá 400 USD, trị giá 50 × 400 USD = 20.000 USD, và công ty thực hiện chia tách 1 thành 4.
Sau khi chia tách, bạn sở hữu 50 × 4 = 200 cổ phiếu ở giá khoảng 400 USD ÷ 4 = 100 USD, vẫn trị giá 200 × 100 USD = 20.000 USD.
EPS 8 USD trở thành 8 USD ÷ 4 = 2 USD, và cổ tức hằng năm 4 USD mỗi cổ phiếu trở thành 1 USD.
P/E là 400 USD ÷ 8 USD = 50 trước và 100 USD ÷ 2 USD = 50 sau khi chia tách, còn tỷ suất cổ tức vẫn ở mức 1%.
Việc chia tách thay đổi các con số tính trên mỗi cổ phiếu, chứ không thay đổi giá trị của khoản nắm giữ hay của công ty.
Sai lầm thường gặp
- Tin rằng cổ phiếu trở nên rẻ hơn về mặt định giá vì giá mỗi cổ phiếu giảm sau khi chia tách.
- So sánh giá trước và sau chia tách mà không điều chỉnh theo tỷ lệ chia tách.
- Quên rằng EPS và cổ tức mỗi cổ phiếu cũng được chia cho tỷ lệ chia tách.
Từ điển thuật ngữ này chỉ nhằm mục đích giáo dục, không phải lời khuyên đầu tư. Các ví dụ sử dụng số liệu giả định.